15 Ekim 2015 Perşembe

AŞURE NELER SÖYLER





      Rivayet odur ki Nuh tufanından önce  bütün inananları yaptığı gemiye alan Hz. Nuh onların ihtiyaçları için çeşitli gıda maddelerini de depolar.Bütün hayvan cinslerinden birer çift te gemide kendilerine yer bulur.Vakti zamanı gelir, yerden sular kaynar ,gök adeta delinir yere iner. Göz gözü görmez olur ,fırtına günlerce sürer, bir avuç insan nereye gittiğini görmeden ne zaman biteceğini bilmeden, günlerce yol alırlar.Gel zaman git zaman fırtına diner, yağmurlar kesilir, güneş gülen yüzünü gösterir ve gemi ağrı dağına demirler.İnananlar şükürle karaya ayak basarlar. Kalan erzakları indirirler, yemek vaktine hazırlık için .İki  avuç buğday kalmıştır, bir avuç nohut, bir avuç fasulye. Çömleğin dibinde belki biraz bal veya pekmez ,birer parça fındık,üzüm kayısı ceviz vs..vs..
      Hz. Nuh tüm bu yiyecekleri toplar bereketli elleriyle bir aş pişirir lezzetli mi lezzetli.Bu hadise Muharrem ayının on’una denk geldiği içinde adına arapça 10 demek olan  (aşera)  denir ve zamanla aşure olur bu güzel yemeğin adı.
      Kaç uygarlığın toplamıdır Anadolu .Kaç milletin birikimidir .Bu birikimden kaynaklı  ne çok, ne güzel geleneklerimiz var ,aşure gibi dostluğu, sevgiyi ,yardımlaşmayı, paylaşmayı anlatan.,
      Kendimize benzeyenlerle arkadaşlık etmek, dostluk kurmak ne kadar kolay ve konforlu.Ama bize ne katıyor? Bize benzeyen, kendisinde bizi tekrarlayanlar…
      Aşure normal şartlarda beraber düşünemeyeceğimiz  beraber pişirmeyeceğimiz gıdaların toplamı olduğu için bu denli lezzetli değimli.Fasulye ile şekeri ,nohutla kayısıyı ,üzümle buğdayı yan yana düşünmeyiz pek ama bir araya gelince ne muazzam bir birliktelik oluyor. Anadolu gibi
      Sadece tek çeşit veya iki çeşitle yakalanabilir mi bu aroma.Ayırmamak gerekli nohutu, fasulyeyi ,buğdayı, narı, üzümü, kayısıyı, cevizi ki aşure olsun.Ayırmamalı Türk’ü ,Kürd’ü Alevi’yi, Çerkez’i, Laz’ı, Ermeni’yi ,Rum’u ki Anadolu olsun
     Benzetmek için uğraşıyoruz var gücümüzle insanları kendimize .Ayrı yaratmış ise yaradan gerek var mı benzetmeye çalışmaya birbirine .Aşureyi robottan geçirsek mikserle iyice yedirsek birbirine aşure diye bir şey kalır mı? Gerek var mı buna. Nohut nohut olarak kalmalı, fasulye fasulye olarak ama her biri vermeli ki tadını ,aromasını birbiriyle zenginleşsin
      Bereket demektir aşure .Bir avuç buğday,bir avuç fasulye,nohuttan kazan dolusu aşure çıkar,Ama şekerle birleşmeli  iyice kaynamalı dır ki o ayrı ayrı malzemeler bir olsun birbirinde çoğalsın ,Anadolu’yu bizi bir arda tutan ,tutacak olan sevgi gibi ,saygı gibi.
     Yalnız yenen aşure lezzetinden ne çok şey kaybeder.O ancak konu komşu ,akraba dostla paylaşılınca aşure olur gerçek anlamıyla.Anadolu’da komşuya götürülen aşure tabağı yıkanmaz ve boş geri verilir her zamanki alışkanlığın aksine .Karşılıksız  vermenin, beklentisiz olmanın adıdır aşure.
     Aşure Anadolu’nun ruhudur ,özüdür, anlamıdır, zenginliğidir. Dünyanın ihtiyacı varken bu zenginliğe biz nelerle uğraşıyoruz ya rabbi…
    


    (Yeniden ateşten günlerden geçiyor güzel yurdumun güzel insanları.Eski ve çok kötü bir filmi yeni figüranlarla  yeniden, yeniden izliyoruz.Ve her seferinde daha çok acıtıyor,can yakıyor.Güzellikleri değil acıları paylaşır olduk.Dileğimiz bu günlerin tez zamanda geçip hatırlanmamak , geri gelmemek üzere tarih olması.Daha önceki Aşure yazımı yeniden paylaşıyorum.Bu güzel geleneğimizin güzellikleriyle Muharrem ayının bereketi ve rahmetiyle gelmesini dileyerek.)



27 Eylül 2015 Pazar

KADIN-ERKEK İLETİŞİM DİLİ FARKLARI

 EVET HEPSİNE  DE İHTİYACIM VAR


      Gündüz kuşağındaki  bir kadın programı .Anlı şanlı iletişim uzmanlarımızdan biri ,karşısında baygın bakışlı sunucu, stüdyoda her an kalkıp Ankara’nı bağları eşliğinde oynamaya hazır onlarca kadın..Uzmanımız döktürüyor..Efenim kadın ile erkeğin iletişim dili farklıdır,kadının günlük kelime kapasitesi 20.000 iken erkeğin 7.000 dir  .vs.vs.vs
     Lütfen Sayın uzman !! artık gerçekten baydı.Nedir bu erkeklerin, kadınların kelime kapasitelerine yaptıkları göndermeler ,iğnelemeler.Analiz yapıyoruz ayağına yaptıkları laf sokuşturmalar...
      ***
     Evet sayın bay uzman ,o kelimelerin hepsine ihtiyacım var..!!
     Aynen 20. ayakkabıya ihtiyacım olduğu gibi 20.000 kelimeye de ihtiyacım var
     Bak şimdi ,o 20  ayakkabının  dördü   yazlık ,beşi kışlık,.iki tanesi spor ,iki tanesi yürüyüş ayakkabısı.Üçünü pazara ,ikisini markete giderken giyiyorum.Bu pudra rengi kuzenimin düğünü, bu payetli mezuniyet .gecesi için alındı.Yani hepsi bana lazım..
     Evet sayın bay uzman o kelimelerin hepsine ihtiyacımız var..!!
     Bu erkek egemen dünya cangılında onlar bizim silahımız,savunma aracımız,malzememiz ,alet edevatımız,her şeyimiz.!!..
     ***
     Şöyle bir sabah kahvaltısındaki aileyi düşünün.Erkek çayını yudumlarken ,bir yandan günlük gazetesine göz atar. Kol saatine bakar ve saatinin geldiğini görünce çantasını alıp Hoşça kal !! der ve çıkar..
     Ya o kadın??..Bir yandan sofradaki tabakları bulaşık makinesine doldururken bir yandan çocukların beslenme çantalarını hazırlar. Bir eliyle oğlanın ayakkabısını giydirirken diğer eliyle kızın saçını tarar.Kendisi hazırlanırken bir yandan akşam yemeği için kıymayı buzdolabından çıkarır..Elleri ayakları makine gibi işlerken kelimeleriyle de çocukları yönlendirir. .Oğlanın kızın saçını çekmesine engel olurken evde kalan çocuk için bakıcıya talimatlar verir..Bütün bu organizasyonlar neyle tabi kelimelerle..
     ***
  Hem bu kadar kelime sarfiyatında bütün suç sadece kadınlarda mı ? Yağ yeşili ile su yeşili ,sıklamen ile fuşya rengi arasındaki farkı bir erkeğe anlatmak ,kaç kelimeye mal olur acaba hiç düşündünüz  mü?..
 Her evlenme yıl dönümünde, her yaş gününde , mutfak robotu,teflon tencere,elektrikli semaver vb. bilumum saçma hediyeleri alıp gelmeseydi şu erkekler, kadınların harcayacakları kelimelerde epeyce bi tasarruf olurdu..

  -Hayatım bak sana börek  yaptım. Buyur bak sofrayı da hazırladım, sıcak sıcak ye soğumasın. Bugün sana börek yapmak için giderken yolda Aysel’le karşılaştım. Markete deterjan almaya gidiyordu. Beraber yürüdük markete kadar. Marketin yanına yeni bijuteri açılmış.Aman ne çeşitler ne çeşitler.Biraz şöyle bakındık.Ama ben bujitri sevmem.Ne o öyle ucuz ucuz.Gerçi yüzükler fena değildi.Hani geçen gün Şaziye’deki altın gününde çeyrek almak için kuyumcuya gitmiştim ,sana kot pantolon aldığımız mağazanın çaprazındaki kuyumcu.Ya orda da vardı o yüzüklerin modelinden.Ama nasıl güzel.Vitrine koymuşlar.Hem yeşil zümrüt vardı hem kırmızı olan yakut. Yakut taşlı  bayramda aldığım vizon renkli elbiseme çok yakışır. Ayşe’nin kocası da doğum gününde bi tektaş almış.Nohut kadar. Görgüsüz nolcak. Konuşurken ellerini böyle ,gözüme gözüme  sokuyodu..Ben sevmem öyle kocaman taş.Bana şöyle kibar bişey olsun yeter.
    - Eee hayatım nasıl olmuş börek beğendin mi?
    Meali;  Bak doğum günüm yaklaştı biliyorsun.Öyle geçen doğum günümde ki gibi saçma sapan bi tost makinası alıp gelme..Ben o yakut yüzüğü istiyorum.Hem lokasyon da verdim.Yanliş alma diye rengine kadar tarifte ettim.Eğer o yüzük alınmazsa sıkı bir kavgaya hazırlan.
     O yüzüğü alır mısın hayatım diyemez miyiz?. Yook olur mu öyle , o zaman sürprizi (!) kaçar..
      ***
     Kusura bakmayın da ,sizin 15 dakikada yeyip bitirdiğiniz o canım zeytinyağlı sarmalar var ya ,işte  onlar ağaçta yetişmiyor..O sarmalarda yüzlerce belki binlerce Anadolu kadınının bilgi ve tecrübesi ve nesillere aktarımı var o da telepati yoluyla olmuyor.
    Hayatım bu sene salamura  yapraklarımı Manisa’dan getirttim.İstersen sana da sipariş veririz. Tazeside var derin dondurucuya koydum biraz.Derin dondurucuya koyarken sakın haşlama sonra çıkarınca eriyor.Çiğden koy.Ben sarmanın soğanını biraz zeytinyağında kavuruyorum.Ama çok değil şöyle biraz rengi dönene kadar.Ayşe Hanım çiğden koyuyormuş. Bi de o sarmaya dere otu da koyuyor ama bizimkiler sevmedi.Annem maydanoz ve taze soğan doğrardı içine .Komşu Hayriye Hanım kuş üzümü ve fıstıkta ekliyormuş ama çam fıstığının kilosu kaç para yok o kadar masraf edemem.Zeytinyağı da pahalı ama bak ondan kısmayacaksın.Yağını ne kadar bol koyarsan o kadar lezzetli olur.Düdüklü tencere dede pişiriyorlarmış bakayım bir deneyeyim diyorum.Ama en güzeli güveçte pişirileni.Hatta Kapadokya da tandırda çömklekte pişiriyorlar.Aman aman parmaklarını yersin..
   Yaa o dolmalar kekler börekler mantılar kebaplar için Anadolu kadını ne uğraş veriyor.Kaç tane kişiye tarif verip tarif alıyor .O deneyimler, bilgiler kaç kuşaktan süzülmüş, kaç kadın bunun kaç milyon ,kaç milyar kelime sarf etmiş kim bilir. Senin o sarma deyip geçtiğin olay o kadar basit değil.

      ***
     Şimdi karşında masada süzüm süzüm süzülen iki dirhem bir çekirdek kızımızın,  oraya gelmesinin kolektif bir çalışmayla olacağı aklına gelmiş miydi.
     -Ayy  kızlar yarın akşam Fatih le randevum vaar.Yarına kadar nasıl yetişeceğim bilmem.
     -Ne giyeyim sizce saçımı nasıl yapayım.
     -Nerde buluşacaksınız hayatım ?Sahilde bi çay bahçesinde mi yoksa bi kafede mi .Bak akşam yemeğine çıkmak için daha erken.
      -Pastaneye gidecekseniz ,hani o kırmızı çiçekli şifon elbisen olabilir.Ama sahilde çay bahçesine gidiyorsanız daha salaş bişey bulalım sana ,bak o dantelli beyaz keten elbise olabilir.
      -Altına mantar topuklu sandaletini giy.
      -Aa olurmu hayatım, o elbisenin altına mantar topuk sandalet hiç olurmu.Kırmızı rugan babetlerini giy.
      -Gündüz vakti rugan ayakkabı mı giyilirmiş Allah aşkına. Akşam yemeği olsa neyse.Gerçi akşam yemeğine de o keten elbise olmaz .Daha şık bişey olması lazım.
      -Saçlarını ne yapacaksın bi dalgalı fön yaptırsana
      -Aaa olmaz ,hemen ilk günlerde öyle özeniyormuş gibi çok abartılı olur.Sade bir fön çek yeter.Hani öyle çok önemsemiyormuş da öylesine hazırlanıp çıkmış gibi.
      -Yok canım ,asıl ilk günlerde daha özenli olduğunu hissettirmelisin ,ama çok abartmadan.

      Hemen kombinler yapılır ,olmadı Watsapp kız gurubunda elbise aksesuar resimleri paylaşılır.Herkeslerden fikir alınır.Teyzelere kuzenlere danışılır.Denenen kıyafetlerin resimleri gurubun onayına sunulur…vs vs .Bu ara saatlerce süren telefon konuşmaları  mesajlaşmalar..Yani bi organizasyon firmasından daha fazla kolektif bir çalışmayla arkadaş hazırlanır.
       Bir de''Şu Stil Senin''-'' Bu Tarz Benim'' yarışmalarındaki kelimeler üst üste dizilse bir ucu arşa varır..
      ***
       Mendel bezelye aşılayıp genetik biliminin temelini atacağım diye uğraşırken yurdum kadını işi çoktaan çözmüştü.
      -Sinsi bu aynı halası..
      -Gök gözlü nolcak babaannesi kılıklı.
      -Bu oğlan aynı sana çekmiş beceriksiz.
      -Ayy bu kız aynı benim gençliğim.Ah ah gören bir daha dönüp bakardı..
      Bizde de eloğlundaki imkanlar olsa şimdi genetik bilimin  kurucusu  Almanyalı Mendel diye değil Ankaralı Hayriye teyze diye anılacaktı..

       Hem biz kendimize yatırım yapıyoruz.Bizim çene kaslarımızı çalıştırdığımız kadar siz de kaslarınızı çalıştırsanız Herkül gibi pazularınız olur , baklavalarınıza iki kat daha çıkarsınız.

      ''Yani nazar etme ne olur ,çalış seninde olur''..

      İşte bu küçük hemcinsimiz nasıl ve ne zaman çalışmaya başladığımızın küçük bir örneği



   Haa tabi bide bu var.Gerçi bu kadının hemcinslik defterimizden düşürülmesi için, kadınlar olarak imza toplayıp dilekçe bile veririz de, muhatap olacak yetkili mercii bulamıyoruz...


22 Temmuz 2015 Çarşamba

BANA ŞİDDETİN OYUNUNU YAPABİLİR MİSİN ; ABİDİN !

    
   
    





Şiddet içerikli oyunlar bilinçaltımıza, toplumsal hafızamıza ne türlü mesajlar yolluyor.?..Sadece şiddeti mi özendiriyor.Yoksa  ötekileştirme,kutuplaştırma,gerçek dünya ile sanal dünyanın birbirine karıştığı paralel bir evrende yaşama gibi birçok başka yan etkileri de var mı?.
     Sanal oyunlar Süper Mario ve Hugo ile hayatımıza girdi. Televizyona bağlanan atarilerle oynanan bu oyunlar çok çabuk yaygınlaştı. Sonrasında evlere  giren bilgisayarlarla  sanal oyunlar çeşitlendi daha profesyonelleşti , naiflikten hızla sıyrıldı ,yaygınlaştı  ve bu günler ulaştı..
    Bu oyunların stres atmaya yarayan, çok ta masum oyunlar olduğuna inanmıyorum. Hayır dış mihrakların oyunu olduğunu falan düşünmüyorum. Komplo teorilerim de yok.
    Bildiğiniz üzere bu oyunlar iki kişi veya gurup arasındaki mücadeleyi anlatıyor .Ama karşı taraf düşman ve yenilmesi gerekli. Ona şiddet uygulamayı meşrulaştırmak  için önce ötekileştirilmesi gerekli ki  buda düşman kavramıyla oluşturuluyor. Sizin hayatta kalmanız düşmanı öldürmenize bağlı. Yani öl yada öldür..
    Karşı taraf muhakkak çirkin,ucube  ; sizin menfaatlerinize engel oluyorsa kesinlikle  kötü yürekli.. Hatta yaratık.. Zombi ,vampir, alien gibi karakterler ne çok kullanılıyor bu oyunlarda.O insan değil  ki ; canlı değil o ; canı yanmaz onun ,acımaz ..İnsan olsa ,iyi olsa sana benzerdi ..
Böylece karşınızdakine zarar verirken,  hatta  öldürürken hiç vicdan azabı yaşamıyorsunuz.
   Döngü basit.. İşte  o! Farklı ! o halde çirkin.. O halde Kötü.. O halde zararlı  O halde bana zarar verebilir   Eee önce sen davran..  zarar görmeden zarar ver,  ölmeden önce öldür..Bu senin evrensel ve anayasal hakkın.. Çünkü o senin yaşam hakkını elinden alacaktı…
   Yani hayali bir düşman üret .. ona inandır kendini …
   Vee   Evet! şiddetin şehvetini doyasıya yaşayabilirsiniz artık !....


   Ya aksiyon filmleri ?!!
   Kanlar içindeki kahramanımız zorla gözlerini açar.. Yanında ona yardımcı olan bir kişi..
    Flashbacklar ile geriye gider kahramanımız.. Neden bu halde olduğunu anlarız.
   Bahçeli güzel bir ev .Geniş mutfakta yemek yapan güzel ve mutlu bir kadın ...
    Etrafta oynayan iki güzel çocuk.. Kahramanımızın karısı ve çocukları..  
   Kabus !! birden  kötü adamlar dalar eve acımadan o güzel kadın ve çocukları öldürürler.. Ortalık kan revan içinde kalır..Güzelim ev darma duman olur..O sırada bir şekilde kahramanımızda tuzağa düşmüştür..Kötü adamların elinden zorla kendini kurtarır..Ve gözlerini açtığında perişan haldedir.Ama yanında film boyunca kendine eşlik edecek yine güzel bir kadın bir hemşire veya benzeri bir karakter..
    Sebepler çeşitlidir.Ya bir mafya hesaplaşmasına kurban gitmişlerdir.veya devlet adına görev yaptığı ,ekip arkadaşlarının ihanetine uğramıştır.. Yada ne bileyim işte buna benzer bir başka şey vardır..
   İyi insan olup olmadığını bile bilmediğimiz bu adamın yanına konumlandırırız kendimizi  ve film boyunca onu intikam operasyonlarına katılırız heyecanla..
    Artık bu kerteden sonra kahramanımızın yaptığı her eylem kutsal ve meşrudur.. Tuzak kurabilir çalabilir hatta öldürebilir.. O üş kişinin yerine 33 kişiyi cayır cayır öldürürken bizim içimizin yağları erir  rahatlarız.. Bir kötü daha eksilmiştir yeryüzünden.. Bu sırada kahramanımıza yardım eden karakterlerde niyazi olur birer birer ..Olsun  !. Bu kutsal intikam uğruna feda olsunlar..Yeter ki kahramanımız yaşasın .Yeter ki intikamını alsın..
    O sırada kahramanımız hem savcıdır hem hakim hem polistir hem infaz memuru.. Kim vermiştir ona bu hakkı  nasıl kazanmıştır?  Ne önemi var ki !!  Yaşasın intikam.. Ne gerek var ki savcıya, hakime ,polise, askere. Hepsinin yerine kahramanımız var  ya işte..
   Eee bunlar sanal karakterler… izleyen ,oynayan herkes bilir bunları.. Düğme kapanır ve her şey biter ..mi acaba ??
   Bitseydi bunca şiddet sarmalına dolanırmıydık..
   Ekonomik sıkıntıda olan borçlarını ödeyemeyen patron çalışanını çağırıp, bağırıyor ;hakaret ediyor.. Patron karşısında sesini çıkaramayan çalışan eve gelince ,yemeğin tuzunu fazla kaçıran karısına kodum mu otutturuyor.. Oturduğu yerde öfkeyle kalkan kadın herhangi bir sebeple feryat figan ağlayan veledin saçına yapışıp poposuna terliği indiriyor. Göz yaşlarını silen velet ortada emekleyen kardeşinin etine dişlerini gömüyor.. En küçük kurban da oyuncak bebeğin saçlarına yapışıp yere vura vura kafasını gözünü dağıtıyor…
   Bu çocuklar büyüdüğünde bu döngü böylece sürüp gidiyor..
   Vee bizler kadına şiddetten şikayet ediyoruz..Sokalarda cam çerçeve indiren serserilerden yaka silkiyoruz. Okul arkadaşını bıçaklayan Üniversiteli gence, Eyvahlar olsun diye dertleniyoruz..
   Eee sonuç !!  insan sosyal bir varlık beraber yaşar, görerek öğrenir ,öğrendiklerini hayata geçirir ve sonraki kuşaklar  aktarır..
  Yani, iyi toplumsal  rol modellere ihtiyaç var ama bunlar uzaydan veya başka bir yerden gelmeyecek.. !..

BANA ŞİDDETİN RESMİNİ YAPABİLİR MİSİN ABİDİN ? (BOBO-DOLL)

     




    
  Malum kadın milletinin olmazsa olmazlarından olan bir gündeyim. Biten çayımı doldurmak için mutfağa giderken gözüm yan odada bilgisayar oynayan çocuklara takılıyor. Durup bir müddet oyunu seyrediyorum. Vahşet.. elinde silah oyun kahramanı adım adım ilerlerken önüne çıkan herkesi öldürüyor. Vurulan adamdan fışkıran kanlar her yana sıçrıyor. Mermilerin ıslıklarını , kırılan kemik seslerini  ve ölenlerin feryatlarını duyuyorsunuz. Midem kaldırmadı ..  Çocukların dikkatini dağıtmak için sordum.
Ne yapıyorsunuz çocuklar ? Kötü adamları mı öldürüyorsunuz ?..
Oyuncu çocuğun yerine manyetize olmuş gibi onu izleyen arkadaşı cevap verdi.
Yoook abla  iyi adamları öldürüyoruz !!..
Nasıl yani ? !!
Basbayağı işte .. biz kötü karakterleriz ,iyileri öldürüyoruz..
Elimde çay bardağı dondum kaldım..
İyi eğitimli ,düzgün, toplumda saygın bir yeri olan,  iyi ailelerin çocuklarının oynadığı oyun adeta kanımı dondurdu..
Sonra başka bir hatıram canlandı..
Sokaktan kan ter içinde eve gelen yeğenim su içerken  annesine malumat veriyordu;
Anne  anne  biz polisçilik oynadık..
Aaa  ne güzel hırsızlarımı yakaladınız ?!
Yoo  Enes abimler öğrenci oldu  ‘’susma ,sustukça sıra sana gelecek ‘’ diye slogan attı .Bizde onlara coplarımızla vurduk.
Allahım Allahım ne günlere kaldık derken buldum kendimi…
         1961 yılında medyanın bu kadar etkin ve yaygın olmadığı yıllarda Psikolog Albert  Bandura  Sosyal  Öğrenme kuramını  ispatlamak için bir dizi deney yapıyor..
       Okul öncesi bir gurup çocuğa bir  film izletiliyor. Filmde boksörlerin kullandığı kum torbası benzeri Bobo- Doll diye isimlendirilen bir oyuncağa şiddet uygulayan bir yetişkin gösteriliyor. Bu filmin sonu iki farklı versiyonla bitiyor. İki versiyon iki farklı gurup çocuğa izletiliyor. İlkinde şiddet uygulayan  yetişkine şeker ,oyuncak vb ödüller verilirken, ikinci versiyonda katlanmış bir gazete ile hafifçe vurularak uyarılıyor.
       Film bitişinde çocuklar oyuncaklarla dolu bir odaya alınıyor. Bir müddet oynayan çocuklara ,bu oyuncaklarla başka çocukların oynayacağı söylenerek daha az oyuncak olan diğer  bir odaya geçiriliyor.Bu odada oyuncaklar arasında  Bobo-Doll da var.
     İlgi çekici bir odadan başka bir odaya alınan çocuklardan ilkini izleyen çocuklar Bobo Doll’a aynı şekilde şiddet  içeren davranışlarda bulunuyorken, Sonuçta cezalandırmayı gören çocuklar arasında şiddet davranışı daha az oluyor..
   Bulunduğumuz ortamlar, gördüğümüz rol modeller davranışlarımızı ve karakterlerimizi şekillendiriyor.
   Şu anda sokaklarda hırsız polisçilik oynayarak büyüyenlerin yönettiği bir ülkede yaşıyoruz. Sonuçlar malum.
    90 lı yıllarda tv deki toplumsal olayları izleyip ,oyunlarında öğrenci döven, naif kahraman Süper Mario oynayan nesiller üniversite sıralarında. Ya şimdiki  zombilerin ,yaratıkların  öldürüldüğü ,kan ve şiddetin oyun sonunda puan alarak ödüllendirildiği oyunlar..Terörist öldürmeyle başlayıp iyi adam öldürmeye evrilen oyunları oynayan nesiller nasıl bir gelecek inşa edecekler ..




8 Mart 2015 Pazar

DİL YARASI !!




     DİL YARASI !!
    
     Dolmuştayım
        İki kadın gittikçe yükselen tonda karşılıklı konuşuyorlar .Daha heyecanlı olan iş yerindeki arkadaşıyla yaşadığı hadiseyi anlatıyor, etraftan işitildiğini fark etmeden yada umursamadan.Diğer ses arada onu cesaretlendirecek onay cümleleriyle arkadaşını gaza getiriyor. Önce önemsemiyorum ama o kadar hararetliler ki bütün dolmuş ister istemez dinlemek zorundayız.Konuşanları görmüyorum .Benim için sadece iki ses ,elsiz ayaksız suretsiz iki ses sadece .
       Heyecanlı ses ''kızım'' diyor ''ben sabırlıyımdır. Sabrettim sabrettim ama sonunda herkesin içinde öyle bir laf oturttum ki (çok afedersiniz aynen aktarıyorum sadece) eşekten düşmüşten beter oldu mosmor ettim onu, tek laf edemedi öylece kaldı'' .Arkadaşı onu onaylayan cümlelerle takdirlerini belirtiyor.Biraz sonra sesler susuyor veya iniyorlar 
        İnenleri görmüyorum..
        Bilmiyorum ama benim etrafımdaki bütün sesler görüntüler siliniyor sadece heyecanlı sesin kelimeleri yankılanıyor kulaklarımda sabırlıyım.. sabrederim…oturturum.. rezil ederim.. kapak yaparım… laf sokarım… benn  zekiyimmm... 
       Sonra fark ediyorum ki bu tarz kelimeleri ne çok duyuyoruz sokakta, işyerlerinde ,dizilerde altın günlerinde.
       İnsanlar laf sokmayı kapak yapmayı küçük düşürmeyi bir zeka göstergesi kabul eder olmuşlar.Zeka bunlarla mı gösterilir oldu .Sabır gibi bir erdem intikam pusuna yatmadan önce mi kullanılır oldu  önemsiz çıkarlar için, komplekslerin tatmini için kendini göstermek için, ihtiraslar için pusuya yatmak insanları savunmasız yakalamak diliyle ısırmak kelimeleriyle zehirlemek!!!!.. insana ait özellikler mi ..
      Hayalimdeki sesler sanki vücut buldu biraz önce rakibinin şahsiyetine geçirdiği dişlerinden zehir akarken dilini zevkle dışarı çıkarıp titreten bir yılan ,taşların altındaki kuytu köşelere saklanıp avının savunmasız anını kollayan bir akrep.
      İçim ürperdi acaba acaba çok sıradan ve olağan gördüğümüz hallerimizle biz neye, kime benziyoruz ? Suretimiz insan ya siretimiz ? Dünyaları içine alacak kapasitedeki kalbimize sevgi değil de  kin ,intikam ve nefret mi dolduruyoruz?
     O anda eşekten düşmüşten beter olan!! savunmasız kalan diğer kişi durumu kabullenip ''ah bu kadar zeki bir insanla başa çıkamam ayağımı denk alayım ona saygılarımı sunayım '' mı  diyor yoksa oda başka bir pusuya mı yatıyor?
     Evlerde, sokaklarda ,iş yerlerinde  pusuya yatmış zehirli kelimeler besleyen dillerini kılıç gibi bileyen insanlar mı !  bekliyor.
      Varlık hiyerarşisinin en üstündeki insana ; İnsan-ı kamil olma potansiyeli ile dünyaya gelen ademoğluna  yakışır mı başka mahluklara benzemeye çalışmak ?

      Hadisenin tamamını bilmiyorum.Ne olmuş ne bitmiş önce kim kime ne demiş.Çok ta önemli değil zaten.Ama bildiğim bir şey var ki iletişim tek taraflı olmaz .kimse %100 masum olmayacağı gibi %100 kusurlu da  olmaz.Bir problem varsa iki tarafın katkıları !!ile olaylar bir yere gelir.Yapılacak olan intikam almak değil problemi nasıl çözeceğimizi bulmaktır.

    

14 Şubat 2015 Cumartesi

BİLMEMEK ÜZERİNE !!!




BİLMEMEK ÜZERİNE !!!
    Hızır Aleyhisselam Hz. Musa’ya uçsuz bucaksız denizin kenarındaki  gagası ile su içen bir kuşu gösterir ve der ki,
-İşte bu deniz gerçek bilgidir.Kuşun gagası ile aldığı su ise senin benim ve tüm insanların bilgisidir.Haydi o suyun içinden kendi bilgini çıkart!!
Bildikçe öğrendikçe insan ne çok bilmediği şey olduğunu öğreniyor.
Son seneler , hayatımda değil ama bakış açımda ,fikirlerimde dünya görüşümde ne çok şey değiştirdi..
İletişim sosyolojisi, İletişim psikolojisi , Davranış bilimleri, Siyaset bilimi, Siyasal düşünceler tarihi,  İletişim süreçleri  ,Ekonomi , Anayasa Hukuku, İletişim Felsefesi ve daha onlarca ders..
Bir topun peşinde koşan 22 adam görürken artık defans oyuncusu, kaleci ,santrafor görmeye başladım. Okumayı sökmeye tabelalarla başlayan teyzeler gibiyim
Eee-mii-nöö-nüü  iss-kee-lee-sii 
''Eminönü iskelesi''
Lezzz lezz-lezzett pii-dee  saa-loo-nu
''Lezzet pide salonu''
İnsanları, medyayı, siyaseti , ekonomiyi   okumaya çalışıyorum
Artık reklam kokan hareketlerin, tribünlere oynamaların, toplum mühendisliği çabalarının, propoganda tekniklerinin ayırdına varıyorum..
Henüz çözüm önerilerim yok , olacak mı onu da bilmiyorum.
Memnun muyum ?
Bilmiyorum ki!!
Bir yanım da  tabeladaki yazıları  sökünce, savaş kazanmış komutan gururu  yaşayan teyze var .Bir yanımda 70’li yıllarda elinde tahta bavuluyla, Haydarpaşa istasyonunun merdivenlerinden inen köylü delikanlı şaşkınlığı ve korkusu..
Öğrendikçe ne çok öğrenilecek şey varmış duygusunu  yaşıyorum 
Medyadaki  siyasetteki  ekonomideki  gördüklerim kendiliğinden spontane olaylar olmaktan çıktı. Artık parçaları bir araya getirmeye başlıyorum. Global bir köye dönüşen Dünya dev bir  sosyal  labratuar gibi görünüyor..
Daha yolun başındayım alacağım daha çok mesafe var ve ben mutluyum!, şaşkınım!, endişeliyim!, umutluyum!  ve artık daha az konuşuyorum!!…
Bilmek bir yükmüş onu anladım.
Bilmemek ne güzel her şeyi biliyorsun!!

BİLMEK ÜZERİNE !!!






Koca stadyum bir vücudun parçalarıymışçasına aynı anda dalgalanıyor hep bir ağızdan haykırıyor
Goool !!
Ofsayt !!  sarı kart, sarı kart. .
Hakeme gözlüüük..
Tribünlerden sahayı göremeyecek kadar küçük bir çocuk,  babasının omuzları üzerinde maçı seyrediyor. Gayet heyecanlı küçük ciğerlerinin elverdiği  ölçüde o da bağırıyor
Goool!!
Bariz ofsayt o pozisyon!!
Hakeme gözlük!!..
Pas ver, pas ver..
Birden babası  omuzlarından indirip ,şiddetli bir tokat vuruyor küçük çocuğa.
Etraftaki başlar hayretle ikiliye dönerken, birisi müdahale ediyor babaya..
-Beyefendi neden vurdunuz? Çocuk gayet güzel öğrenmiş, bütün pozisyonları biliyor.
Öfkeyle burnundan soluyan baba cevap veriyor .
-Biliyor biliyor keratada, birde tuvaletim geldi demesini bilse!!

Güzel yurdumun, güzel insanları ne çok şey biliyor..
Kahvelerde, misafir salonlarında ,ev gezmelerinde, otobüs duraklarında ,marketlerde ,bürolarda..
Televizyondan başka bilgi kaynağına ihtiyaç duymayan yurdum insanı bir siyaset bilimciden daha fazla siyasete hakim. Kabine kuruyor, iç politika belirliyor, ekonomi dizayn ediyor, milli eğitimi düzenliyor..
Bir diplomattan daha fazla dış siyasete hakim. Obama’ya akıl veriyor, Merkel’e ayar çekiyor
Bir ekonomistten daha fazla ekonomiye hakim. Enflasyonu düşürüyor, kur politikasını belirliyor, borsa oynuyor..
Bir doktordan daha fazla tıp bilgisi var. Şıp diye teşhis koyup, tedavi öneriyor..
Bir teknik direktörden daha fazla futbol bilgisi var .Çünkü hafta sonları halı saha maçlarında tozu dumana katıyor.O yetkiyle  milli takım belirliyor, teknik direktörü kapıya koyuyor..
Hasılı kelam her konuda bilgisi var. Fikri ve hal çaresi var. Herkese ayar çekip, herkese fikir veriyor.. 




Konuşuyor ,konuşuyor ,durmadan konuşuyor..
Bir kitap bitirmemiş, bir gazeteyi günlük takip etmemiş insanlar okumuyor sadece  konuşuyor. Bir konuda uzmanlığı olmayan insanlar her konuda uzman. Hem de asıl kendi hayatı ve yaşam kalitesine katkı sağlayacak alanlarda değil ,başka her alanda .
Bilmemek ne güzel herşeyi biliyorsun!!


3 Şubat 2015 Salı

PEYGAMBERLER DİYARI URFA

                   
                     


.Urfa Peygamberler şehri olarak biliniyor.
Bu gördüğünüz açıdan ,taş yapılarıyla Urfa şehir silüeti  Mardin'e benziyor.Burası eski Urfa.


Yerel giysileri ile Urfa'lı kadınlara şehrin her yerinde rastlayabiliyorsunuz.Farklı renkte kullandıkları başörtülerinin rengi mensup oldukları aşireti belirtiyormuş.

                                 Öğle yemeğini yediğimiz taş binanın dışardan görüntüsü.

Taş binalar çok estetik ve fonksiyonel.Kalabalık ailelerin her türlü ihtiyacı gözetilerek inşa edilmiş.Bugün restoran olarak kullanılıyor.Mahremiyet gözetilerek evlerin içi dışardan görülmeyecek şekilde dizayn edilmiş.
Geniş bir avlunun etrafına her bir oda ailedeki bir kardeşin yaşaması için uygun olarak inşa edilmiş.Avlunun ortasındaki kuyu taş işçiliğinin mükemmel bir örneği.
Yediğimiz Urfa kebapta et,zırh denilen satır benzeri büyük bir bıçakla doğranıyor.Kıyma gibi makinede çekilmiyor.Tekrar tekrar söylüyorum ki bir yemek kesinlikle asıl  yerinde yenilmeli.Başka şehirlerde yediğimiz Urfa kebapların çakma olduğunu burada net bir şekilde gördük.
BALIKLI GÖL- HALİLÜR-RAHMAN CAMİİ



Balıklı göl Hz İbrahim'in Nemrut tarafından ateşe edildiği yer olarak kabul ediliyor.Hz İbrahim Kuran'ı Kerim'de anlatılan Ululazm (yani büyük) peygamberlerlerden . Enbiya suresinde ateşe atılmasını anlatan ayetler geçiyor.
       Tek yaratana iman eden  Hz İbrahim Nemrut ve halkının taptığı putları ,tüm şehir ahalisinin şenlik için toplanmasından yararlanarak ,boş kalan mabetlerine girer ve en büyükleri hariç hepsini kırar.Baltayı en büyüklerinin boynuna asar.Şenlik sonunda mabede gelen halk putlarının kırıldığını görür ve şenliğe gelmeyen İbrahim tarafında yapıldığını anlarlar.Hz İbrahim Nemrut tarafından ateşte yakılarak cezalandırılmak istenir.Bunun için civarda ne kadar odun varsa toplanarak çok büyük bir ateş yakılır.Ateş o kadar büyüktür ki yanına yaklaşılamadığı için Hz. İbrahim mancınıkla ateşe atılır.

        Ama Cenab-ı Hakkın ''Ey ateş İbrahim için serin ve selamet ol (Enbiya 69)'' buyurması ile ateş Hz İbrahime zarar vermez.


Halk arasındaki inanışa göre bu hitaptan sonra ateş suya odunlar da balığa dönüşür.Bu yüzden Balıklı göl ve göldeki balıklar halk tarafından kutsal kabul edilir.Ve balıklar yakalanmaz. 

                            

Gölün kenarında satılan balık yemlerinden alıp suya serptiğiniz zaman balıklar yemleri yemek için oraya toplanıyor.Aralarında ağzı hep açık duran balıkları görünce kendi aramızda gülüp espri yapmıştık.''Bu balıklar diğerlerinden daha obur herhalde ''diye ama sonra çok üzücü bir şey öğrendik.


Meğer bazı insan kılıklılar , zavallı balıklara nohut ve benzeri yiyecekler atınca zavallıcıklar onları yutmaya çalışıyor ama  boğazlarına takıldığı için yutamıyor ve ağızları açık kalıyormuş.Tabi ki sonrada açlıktan ölüyorlarmış.Duyunca o kadar çok üzüldüm ki..

                           
                                       Gölün civarı piknik alanı olarak  da kullanılıyor.

AYN ZELİHA GÖLÜ

Rivayete göre Nemrut'un kızı Zeliha gizlice Hz İbrahim'e iman etmiştir.Onun ateşe atılmasına engel olamadığı için o kadar üzülür ki oda kendini ateşe atar ve onun ateşe düştüğü yerde de bir göl meydana gelir.Bu gün bu göle Ayn Zeliha (Zeliha'nın gözü) ismi verilmiştir.Gölün etrafında çok hoş çay bahçeleri var ve her daim cıvıl cıvıl ve isterseniz gölde kayıkla gezebiliyorsunuz.


MEVLİD-İ HALİL CAMİİ



Hz. İbrahim, Mevlid-i Halil Cami avlusunun güneyinde bulunan mağarada doğmuştur. Rivayete göre devrin hükümdarı Nemrut, bir rüya görür. Sabah rüyasında gördüklerini müneccimlerine anlatır. Müneccimlerin "Bu yıl doğacak bir çocuk senin saltanatına son verecektir" demesi üzerine Nemrut, halkına emir salarak o yıl doğacak bütün erkek çocukların öldürülmesini ister.
Sarayın putçusu Azer'in hanımı bu mağarada gizlice Hz. İbrahim'i dünyaya getirir. Hz. İbrahim 7 yaşına kadar bu mağarada yaşamıştır. Hz. İbrahim'in doğduğu mağaranın içerisinde bulunan suyun, şifalı olduğuna ve bir çok hastalığı iyileştirdiğine inanılır.


Mevlid-i Halil Camii'nde sabah namazlarından sonra zikir yapılıyor ama kadınlar giremiyor.Ancak pencerelerden görebiliyorlar.
                                                    Hz İbrahim'in doğduğu mağara.


HZ EYYÜB MAKAMI










HARRAN


HARRAN EVLERİ












ERRUHA OTEL







URFA MÜZESİ